Schoorsteenbrand

Met een haard of kachel haalt u naast veel stookgenot ook het gevaar van schoorsteenbrand in huis. In Nederland komen ieder jaar 1.650 van deze branden voor waarbij de brandweer in actie moet komen. Wat is nu de oorzaak en het gevolg van schoorsteenbrand, en hoe kan het voorkomen worden.

Oorzaak

Een schoorsteenbrand ontstaat meestal doordat de aanslag in het rookkanaal (een dikke laag zeer brandbaar ‘creosoot’) in brand vliegt. Dat gebeurt bij een temperatuur van ongeveer 500°C. Deze creosoot, een teerachtige laag, wordt gevormd uit onverbrande deeltjes, die bij de verbranding het rookkanaal ingaan. De mate waarin deze onverbrande deeltjes ontstaan, hangt nauw samen met de keuze en het gebruik van de kachel of haard, het type schoorsteen , en de wijze van stoken. Overigens: verkeerd stoken bevordert ook de uitstoot van schadelijke stoffen via de schoorsteen. Ook binnenshuis komen bij verkeerd gebruik te hoge concentraties schadelijke stoffen vrij. Hoe u goed en veilig kunt stoken leest u verder in deze informatie.

Verstandig stoken
Voor de meeste kachels en vrijwel alle openhaarden is hout de enige juiste brandstof. Kolen kunnen gestookt worden in kachels, maar zijn gevaarlijk als brandstof in open vuur omdat daarbij teveel van het reukloze (levensgevaarlijke) koolmonoxide wordt gevormd. Haardblokken zijn ook niet geschikt omdat deze zijn geperst van papier en houtpulp. Hierin kunnen stoffen zitten die schadelijk zijn bij verbranding. Het hout moet onbehandeld en goed gedroogd zijn (minimaal 1 jaar in de wind). In de zogenaamde “allesbrander” is het zeer af te raden om daar alles in te verbranden. Het branden van papier, plastic, verpakkingsmaterialen, geverfde en gelakte materialen heeft onverantwoorde verbrandingsproducten tot gevolg en zal tevens de schoorsteen extra vervuilen. Zorg voor voldoende luchttoetreding. Naast de nodige verbrandingslucht is per uur nog eens zo’n 500 m³ lucht nodig als ballastlucht dat door de schoorsteen wordt meegezogen. Zorg dus tijdens het stoken voor een goede ventilatie van de ruimte. Bedenk daarbij wel dat een luchtverversingssysteem alleen lucht uit  uw huis pompt. Plaats voor een openhaard een vonkenscherm en laat het vuur nooit onbewaakt achter. Doof het vuur niet, maar laat het vanzelf uit gaan. Zie voor meer informatie het tabblad stookvoorschrift op deze site.

De schoorsteen / rookgasafvoer

Bij een bepaalde kachel of openhaard hoort een bepaald type schoorsteen met een bepaalde diameter. Een te kleine doorsnede van de schoorsteen geeft slechte trek, een te grote geeft sterke vervuiling. Een bestaande schoorsteen of rookkanaal is daarom in veel gevallen niet geschikt wanneer er een nieuwe kachel of haard wordt aangeschaft. Overleg dit in ieder geval met uw leverancier of met de afdeling Bouwzaken van de gemeente. Zorg in alle gevallen voor een schoon, niet lekkend en goed geïsoleerd kanaal. Het regelmatig controleren en reinigen is vastgelegd in de gemeentelijke Bouwverordening en moet minimaal één maal, en bij zeer intensief gebruik twee maal per jaar plaats vinden. Bij apparaten die op gas gestookt worden, zoals gashaarden, gaskachels, c.v.-ketels e.d. worden de afvoerkanalen normaliter niet vervuild. Laat tijdens een onderhoudsbeurt het kanaal controleren op eventuele verstoppingen.